Chanh bông tím là cây ra hoa trên nách lá của chồi mới hình thành cho nên tỉ lệ ra chồi càng cao sẽ giúp cây ra hoa nhiều. Khả năng cho trái của cây chanh bông tím tùy thuộc rất lớn vào lá và diện tích lá được hình thành khi ra hoa và các đợt sinh trưởng. Hoa mọc trên nách của những lá mới hình thành.

Khi ra hoa, chanh bông tím có 2 hình thức ra hoa. Hoa mang lá thường xuất hiện khi điều kiện không thích hợp cho sự ra hoa. Trong khi hoa không mang lá thường xuất hiện khi có điều kiện thích hợp cho sự ra hoa như nhiệt độ thấp hay sự khô hạn. Việc phá lá nặng (trên 50%) cho kết quả tỉ lệ ra hoa chỉ chiếm hơn 20%, rất thấp so với tỉ lệ ra đọt, có thể giải thích biện pháp ‘phá lá nặng’ tỏ ra chưa đạt hiệu quả để kích thích trổ hoa vì rụng quá nhiều lá làm cây phải ra thêm lá để nuôi cây và điều này cũng làm cho cây chanh ra nhiều bông lá. Do đó, khi xử lý phá lá bà con chỉ nên cho rụng khoảng 30% sẽ mang lại hiệu quả ra hoa tốt hơn.

Từ khi nhú mầm cho đến khi hoa nở trung bình khoảng 8 ngày. Hoa phát triển mạnh ở ngày thứ 2 và tăng trưởng mạnh nhất ở ngày thứ 4-5, sau đó giảm dần đến ngày thứ 8. Hoa chanh bông tím phát triển tối đa có chiều dài khoảng 10 – 13mm. Sự tăng nhanh chiều dài nụ hoa do sự kéo dài các cánh hoa cũng như nhị và vòi nhụy ở giai đoạn nở hoa. Hoa chanh bông tím có màu tím nhưng trước khi hoa nở 3 ngày thì hoa bắt đầu chuyển sang màu tím nhạt. Thời gian từ khi nở cho đến khi rụng cánh là 3 ngày. Thời điểm hoa nở cánh hoa sẽ chuyển sang màu trắng và trên hoa chanh có mùi thơm, sự xuất hiện mùi thơm này sẽ thu hút côn trùng thụ phấn cho cây từ đó làm tăng đậu trái. Chanh bông tím có thể tự thụ phấn, tuy nhiên cũng có thể thụ phấn chéo. Kết quả này cho thấy nướm nhụy có khả năng nhận phấn khá lâu. Nhị đực và nhụy cái của chanh chín cùng một lúc và nướm có thể nhận được phấn trong thời gian kéo dài 6 – 8 ngày.

KS. Nguyễn Trí Tài